Description and research notes
Polletty używane w Stockholm Spinnhus stanowiły formę wewnętrznej waluty instytucjonalnej — środka rozliczeniowego funkcjonującego wyłącznie na terenie zakładu karnego i domu pracy przymusowej dla kobiet na wyspie Långholmen. Banknoty te, wykonane około 1785 roku techniką miedziorytniczą na papierze czerpanym, umożliwiały kontrolę pracy, dyscypliny oraz obiegu dóbr w zamkniętej mikroekonomii Spinnhusu. Pracę kobiet wynagradzano pollettami, którymi można było płacić za żywność, odzież i podstawowe artykuły wewnątrz instytucji — tworząc proto-fiatowy system walutowy niezależny od oficjalnego pieniądza państwowego.
Kompletny zestaw obejmuje dziewięć wartości: pół öre, jedno öre, dwa öre, pięć öre, sześć öre, siedem öre, szesnaście öre, dwadzieścia cztery öre oraz jednego dalera. Każdy nominał posiada własną ornamentykę ramową oraz charakterystyczny układ typograficzny, świadczący o wysokim poziomie sztokholmskiego rzemiosła rytowniczego drugiej połowy XVIII wieku. Wszystkie egzemplarze pozostają nieużywane i nieemitowane — część zachowała nawet ślady dawnego podklejenia archiwalnego, typowego dla dokumentów przechowywanych w zamkniętych zbiorach instytucjonalnych.
Pojedyncze polletty tej emisji należą do rzadkości; niektóre nominały — zwłaszcza siedem öre, szesnaście öre, dwadzieścia cztery öre oraz daler — praktycznie nie pojawiają się w obiegu kolekcjonerskim. Z dostępnej literatury i badań archiwalnych wynika, że nie istnieje żaden znany komplet dziewięciu oryginalnych pollettów zachowany w muzeach szwedzkich ani zagranicznych. Zestawy, jeśli już występują, są fragmentaryczne lub zawierają późniejsze odbitki.
Prezentowany zbiór, gromadzony prywatnie przez niemal pół wieku, stanowi prawdopodobnie jedyny w pełni oryginalny dziewięcionominalny komplet Stockholm Spinnhus, jaki przetrwał do naszych czasów. W ujęciu jednostkowym poszczególne nominały osiągają poziom rzadkości R9+, natomiast jako kompletny system walutowy klasyfikują się jako R10 — ekstremalna rzadkość. Dla historii ekonomii instytucjonalnej oraz studiów nad funkcjonowaniem zamkniętych środowisk penitencjarnych jest to obiekt o wyjątkowej wartości badawczej, dokumentujący rozwój wewnętrznych systemów motywacyjnych i finansowych przed erą nowoczesnych więzień.
